Αυτή την εβδομάδα συμπληρώνεται ένας χρόνος από την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος της 15ης Ιουλίου στην Τουρκία που είχε στόχο την ανατροπή του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η σφοδρή απάντηση του οποίου άλλαξε την πολιτική, κοινωνική και διπλωματική κατάσταση της χώρας.

Εδώ και έναν χρόνο η τουρκική κυβέρνηση διεξάγει μια ευρεία εκστρατεία διώξεων, που έχει στόχο υποστηρικτές του αυτοεξόριστου στις ΗΠΑ ιεροκήρυκα Φετουλάχ Γκιουλέν, τον οποίο η Άγκυρα θεωρεί εγκέφαλο του πραξικοπήματος, κάτι που ο ίδιος αρνείται

Η αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος έχει προκαλέσει σημαντική αναστάτωση και στις διπλωματικές σχέσεις της Τουρκίας, χώρα υποψήφια προς ένταξη στην ΕΕ και μέλος του ΝΑΤΟ, οι σχέσεις της οποίας με τη Δύση είναι τεταμένες εδώ και έναν χρόνο.

AdTech Ad
«Οι επιπτώσεις του αποτυχημένου πραξικοπήματος είναι σημαντικές», σημειώνει ο Ζαν Μαρκού ερευνητής του Γαλλικού Ινστιτούτου Ανατολικών Σπουδών, υπογραμμίζοντας ότι μετά την έντονη απάντηση του Ερντογάν ακολούθησε «μια πραγματική αλλαγή του κράτους» με «συστηματικές και ριζοσπαστικές διώξεις».

Οι βασικές συγκεντρώσεις για την επέτειο του πραξικοπήματος είναι προγραμματισμένες στην Άγκυρα και την Κωνσταντινούπολη, ενώ ο Ερντογάν αναμένεται να εκφωνήσει ομιλία ενώπιον του κοινοβουλίου τη νύχτα του Σαββάτου προς Κυριακή στις 02:32 (τοπική ώρα και ώρα Ελλάδας), ακριβώς την ώρα που οι πραξικοπηματίες βομβάρδισαν την Εθνοσυνέλευση.

Τη νύχτα της 15ης προς 16η Ιουλίου 2016 οι κάτοικοι των δύο μεγαλύτερων πόλεων της Τουρκίας ξύπνησαν από τον ήχο των μαχητικών αεροσκαφών που πετούσαν πάνω από τα σπίτια τους, τα πυρά από τα ελικόπτερα εναντίον των διαδηλωτών που ήταν αντίθετοι στο πραξικόπημα και τα άρματα μάχη των πραξικοπηματιών που είχαν βγει στους δρόμους.

Λέγοντας ότι επιθυμούν να αποκαταστήσουν «τη δημοκρατία» μια ομάδα στρατιωτικών που αυτοαποκαλούνταν «Το Συμβούλιο της Ειρήνης στη χώρα», ανακοίνωσε ότι κατέλαβε την εξουσία.

Όμως από τον τόπο διακοπών του στη νοτιοδυτική Τουρκία ο Ερντογάν πέρασε στην αντεπίθεση: κάλεσε τους υποστηρικτές του να βγουν στους δρόμους. Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι υπάκουσαν στο κάλεσμά του.

Ένα από τα πιο σημαδιακά συμβάντα εκτυλίχθηκε σε μια από τις γέφυρες του Βοσπόρου, η οποία πλέον έχει πάρει το όνομα «η γέφυρα των μαρτύρων της 15ης Ιουλίου», όπου στρατιωτικοί πυροβόλησαν εναντίον πολιτών.

Νωρίς το πρωί οι πραξικοπηματίες αναγκάστηκαν να παραδοθούν. Η ήττα των πραξικοπηματιών χαιρετίστηκε από τον Ερντογάν ως νίκη των δημοκρατικών δυνάμεων στην Τουρκία.

Όμως σύντομα ήρθε η απάντηση των αρχών με μεγάλες διώξεις: περισσότεροι από 50.000 άνθρωποι έχουν συλληφθεί και περισσότεροι από 100.000 αποπέμφθηκαν ή τέθηκαν σε διαθεσιμότητα.

Οι διώξεις αφορούν φερόμενους υποστηρικτές του Γκιουλέν, επεκτείνονται στο φιλοκουρδικό περιβάλλον --τα ηγετικά στελέχη του οποίου αν και ήταν αντίθετα στο πραξικόπημα έχουν φυλακιστεί--, σε δημοσιογράφους που επικρίνουν την τουρκική κυβέρνηση, ή ακόμη και μέλη μη κυβερνητικών οργανώσεων.

πηγή: ΑΠΕ/ΜΠΕ

Οχι απλά για κύρια ευθύνη της Τουρκίας στο ναυάγιο των συνομιλιών για το Κυπριακό, αλλά ακόμα και για εξαπάτηση του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτιέρες, κατηγορεί την Αγκυρα το υπουργείο Εξωτερικών, σε μια από τις σπάνιες φορές που εκδίδει μια πολύ αναλυτική ανακοίνωση για τις κρίσιμες ώρες που «παίζονταν» τα πάντα στη Διάσκεψη στο Κρανς Μοντάνα, στην Ελβετία.

Στο μεταξύ, σήμερα ο υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Κοτζιάς, έχει συγκαλέσει το Εθνικό Συμβούλιο Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΣΕΠ) για τις εξελίξεις στο Κυπριακό, ενώ αύριο ενημερώνεται η Βουλή από τον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα και τον υπουργό Εξωτερικών για το ίδιο θέμα.

Την ίδια στιγμή, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Αναστασιάδης, αναφερόμενος στις προγραμματισμένες γεωτρήσεις για εξεύρεση φυσικού αερίου στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) της Κύπρου και τις απειλές που εκτοξεύει η Τουρκία, είπε ότι «δεν θα υπάρξει αναβολή στο θέμα των ενεργειακών σχεδιασμών». Ως γνωστόν, η γαλλική εταιρεία Τotal στις 15 Ιουλίου θα αρχίσει ερευνητική γεώτρηση στο τεμάχιο 11 της κυπριακής ΑΟΖ και ήδη το πλωτό γεωτρύπανό της μεταφέρεται στην Κύπρο. Από τη μεριά του, ο Τούρκος πρόεδρος, Ταγίπ Eρντογάν, αναφερόμενος στο Κυπριακό, κατά τη διάσκεψη του G20 στο Αμβούργο, είπε ότι «η Τουρκία θέλει να συνεχίσει τις προσπάθειες για επίλυση σε διαφορετικές παραμέτρους και αυτό αναμένει και από τις υπόλοιπες πλευρές».

Αποτιμώντας τη Διάσκεψη, τα διεθνή Μέσα Ενημέρωσης, στην πλειονότητά τους, επιρρίπτουν την ευθύνη για το νέο αδιέξοδο στην αδιαλλαξία της Τουρκίας και στις προσπάθειές της να εκβιάσει -μέσω του Κυπριακού- την Ευρωπαϊκή Ενωση. Ιδιαιτέρως επικριτικά, εξαιτίας και της έντονης γερμανο-τουρκικής κόντρας τους τελευταίους μήνες, είναι τα γερμανικά ΜΜΕ. Χαρακτηριστικά, η εφημερίδα Handelsblatt, αφού σημειώνει ότι για το νέο ναυάγιο ευθύνεται «κατά κύριο λόγο η Τουρκία», αναφέρει ότι «η αποτυχία δεν ήρθε απροσδόκητα», δεδομένου ότι «η Αγκυρα επέμενε να παραμείνει η Τουρκία και στο μέλλον εγγυήτρια δύναμη της επανενωμένης Κύπρου και να έχει στρατιωτική παρουσία εκεί».

Ο κυπριακός Τύπος εξήρε την καλή συνεργασία ανάμεσα στην ελλαδική και την ελληνοκυπριακή πλευρά κατά τις διαπραγματεύσεις, έκανε λόγο για «διακριτική» στάση Κοτζιά, αλλά και για καταλυτικές παρεμβάσεις του σε κρίσιμες στιγμές της Διάσκεψης. Αντίθετα, για τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, Μουσταφά Ακιντζί, αναφέρεται ότι «αίσθηση έκανε η σιωπή του, και ότι μιλούσε όταν του έδινε το λόγο ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Μεβλούτ Τσαβούσογλου». Κατά τον κυπριακό Τύπο, ιδιαίτερη εντύπωση έκανε η πολύ καλή και καταρτισμένη ομάδα που έχει γύρω του ο Ελληνας υπουργός Εξωτερικών και οι γρήγορες αντιδράσεις της.

Η ανακοίνωση
Από τη μεριά του, το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών, με ανακοίνωσή του, έδωσε τη δική του εκδοχή και αρκετές λεπτομέρειες στη δημοσιότητα για τις αιτίες της αποτυχίας. Ειδικότερα, αφού αναφέρει ότι η Ελλάδα «προσήλθε στη Διάσκεψη αποφασισμένη να συμβάλει με όλους τους δυνατούς τρόπους στη λύση του Κυπριακού και με την ελπίδα ότι όλοι θα ενεργήσουν σε μια τέτοια κατεύθυνση», επιρρίπτει την ευθύνη στην Τουρκία, που με τη «συμπεριφορά της διέψευσε όλους όσους είχαν ελπίσει ότι κάτι θα άλλαζε στη στάση της». Και επισημαίνει:«Η Τουρκία, όπως εγκατέλειψε την πρώτη Διάσκεψη της Γενεύης, έτσι τίναξε στον αέρα και τη δεύτερη».

Αναλυτικά, το υπουργείο κάνει ειδική αναφορά στις κρίσιμες, τελευταίες συνεδριάσεις της Διάσκεψης, σημειώνοντας: «Χαρακτηριστικότατο γεγονός αυτής της στάσης της Τουρκίας ήταν η αποκαλυπτική συμπεριφορά της κατά τη διάρκεια του δείπνου της 6ης Ιουλίου, όταν ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ δήλωσε την πρόθεσή του να αποτυπώσει εγγράφως τις συγκλίσεις που είχαν επιτευχθεί. Στόχος του ήταν να διαμορφώσει ένα πλαίσιο συμφωνίας, προκειμένου να συνεχιστούν και με τη σύμφωνη γνώμη της Ελλάδας οι καταληκτικές διαπραγματεύσεις στη Νέα Υόρκη.

Κάτι τέτοιο δεν κατέστη δυνατό διότι, όταν ήρθε η στιγμή της κρίσης για τη Διάσκεψη, η Τουρκία καθέτως αρνήθηκε να επιτρέψει τη γραπτή καταγραφή σειράς υποσχέσεων που είχε κάνει στον γενικό γραμματέα. Χαρακτηριστικά, η τουρκική πλευρά αρνήθηκε κατηγορηματικά να αποδεχθεί την κατάργηση των ανύπαρκτων παρεμβατικών “δικαιωμάτων” που επικαλείται. Κατάργηση που λίγο πριν, σε διμερή της συνάντηση με τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, είχε αφήσει να εννοηθεί ότι θα αποδεχόταν στο δείπνο που ακολουθούσε. Και αυτό διότι γνώριζε ότι όλοι οι συμμετέχοντες, πέραν της Τουρκίας και των Τουρκοκυπρίων, απαιτούσαν την κατάργησή τους.

»Θυμίζουμε ότι τρεις μέρες πριν ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών είχε ωμά αποκαλύψει τη θέση της Τουρκίας σύμφωνα με την οποία η Αγκυρα “χρειάζεται τα δικαιώματα αυτά προκειμένου να μπορεί να επεμβαίνει σε όλη την Κύπρο, όποτε η ίδια το κρίνει σκόπιμο”. Η τουρκική πλευρά αποκάλυψε, επίσης, κατά τη διάρκεια του δείπνου της 6ης Ιουλίου ότι θέλει να συνεχίσει τις παραβιάσεις στο όνομα της Συνθήκης Εγγυήσεων, να διασφαλίσει και να διαιωνίσει τη στρατιωτική της παρουσία στην Κύπρο. Και όλα αυτά, παρά τις αντίθετες υποσχέσεις που είχε δώσει στον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ το απόγευμα της Πέμπτης 6ης Ιουλίου.

Υποσχέσεις που εκ των υστέρων αποκαλύπτονται ως προσπάθεια δημιουργίας εσφαλμένων εντυπώσεων ότι ήταν δήθεν διατεθειμένη να διαπραγματευτεί. Ομως το ψέμα έχει πάντα κοντά ποδάρια και η αλήθεια βρίσκει πάντα δρόμο να αποκαλύπτεται.

Μόλις η Τουρκία βρέθηκε ενώπιον της πρότασης του γενικού γραμματέα για δεσμευτική γραπτή καταγραφή των εν δυνάμει συμβιβασμών, αναγκάστηκε να αποκαλύψει και παραδεχτεί τις πραγματικές θέσεις και προθέσεις της. Αποδείχτηκε ότι καθ’ όλη τη διάρκεια των πολυμερών διαπραγματεύσεων δεν είχε καμιά πρόθεση να συμβιβαστεί. Επιπλέον αποδείχτηκε ότι με τη στάση της επεδίωκε να εξαπατήσει τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ. Αμέσως μετά από αυτές τις αποκαλυπτικές εξελίξεις ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ αναγκάστηκε να κηρύξει, άνευ κάθε χρονοτριβής, το τέλος της Διασκέψεως».

eleftherostypos.gr/

«Το τελευταίο που χρειαζόμαστε είναι να ανταποκριθούμε σε μία ρητορική έντασης που ίσως είναι μέσα στα σχέδια. Μια συνεχής αντιπαλότητα σε λόγια και μάλιστα σε μία ευαίσθητη περιοχή και σε μία ευαίσθητη εποχή», δηλώνει ο Δημήτρης Βίτσας στον realfm 97,8 με αφορμή το «ναυάγιο» στο Κυπριακό και εν όψει των γεωτρήσεων στην ΑΟΖ της Μεγαλονήσου.

Συγκεκριμένα, ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Άμυνας απαντώντας στο ερώτημα αν υπάρχει αυξημένη επαγρύπνηση υπό τον φόβο να προκαλέσουν οι Τούρκοι στο Αιγαίο είπε: «Εγώ θα έλεγα ότι υπάρχει αυξημένη παρατήρηση. Είμαστε σε μία διαρκή, θα έλεγε κανένας, δυνατότητα να ανταποκριθούμε σε οτιδήποτε. Αλλά ελπίζω και σ’ αυτό είμαι σίγουρος ότι όλα θα εξελιχθούν ειρηνικά».

Στο ερώτημα αν ανησυχεί την ελληνική κυβέρνηση πιθανό τουρκικό σχέδιο κλιμάκωσης της έντασης σε Αιγαίο και Κύπρο ο κ. Βίτσας απάντησε: «Ο υπουργός Εξωτερικών έχει ήδη απαντήσει ότι αυτό που πρέπει να προχωρήσει πρέπει να είναι σύμφωνο με τις εντολές και με τις αποφάσεις του ΟΗΕ και βεβαίως λύση στο Κυπριακό δεν μπορεί να υπάρξει με στρατεύματα εντός του κυπριακού εδάφους και υπό το καθεστώς των εγγυήσεων.

»Για μας αυτά είναι καθαρά. Ολα τα άλλα τα οποία χρησιμοποιούνται σήμερα ως απειλές σε επίπεδο διπλωματίας δεν μας αγγίζουν. Εμείς έχουμε ξεκάθαρη θέση, γύρω από αυτή τη θέση υπάρχουν δυνατές συμμαχίες, αλλά και η θέση μας στηρίζεται και στη διεθνή νομιμότητα και στο διεθνές δίκαιο. Οποιος θέλει να το παραβιάζει αυτό σημαίνει ότι διαπράττει κάτι ενάντια στο διεθνές δίκαιο και αυτό δεν μπορεί να είναι ανεκτό ούτε από μας ούτε από τη διεθνή κοινότητα».

Ερωτηθείς αν εκτίμηση της ελληνικής κυβέρνησης είναι ότι ο Ερντογάν θα μείνει στις απειλές ή θα προχωρήσει και στην πράξη ο κ. Βίτσας τόνισε: «Η λέξη εκτίμηση είναι βαριά, με την έννοια ότι αν πω ότι εγώ θεωρώ ότι θα μείνει σε μία ρητορική έντασης αυτό σημαίνει ότι συγχρόνως, με μία έννοια “κοιμάμαι”, όχι βέβαια.

Σημαίνει ότι συγχρόνως έχω την κατάλληλη προετοιμασία ώστε οτιδήποτε συμβεί να μπορέσω να το αποτρέψω. Αρα με αυτή τη λογική θεωρώ ότι η Τουρκία έχει πολύ περισσότερα προβλήματα, πολύ μεγάλα προβλήματα και προσπαθεί να εξάγει μία ρητορική έντασης η οποία όμως δεν πιάνει». Και σημείωσε: «Επρεπε και είναι προς το συμφέρον και της Τουρκίας και του τουρκικού λαού να ακολουθήσει έναν δρόμο ειρήνης και έναν δρόμο ευρωπαϊκού προσανατολισμού».

Με αφορμή το πρόσφατο επεισόδιο με το τουρκικό εμπορικό πλοίο ανοιχτά της Ρόδου και στο ερώτημα αν θεωρεί ότι υπάρχουν ενδείξεις ή στοιχεία ότι ήταν στημένο ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε: «Ολα δείχνουν ότι δεν ήταν τυχαίο πλοίο, αλλά από την άλλη μεριά δεν μπορώ να μιλήσω για στημένο επεισόδιο. Το εντάσσω, αυτά που γράφει ο τουρκικός Τύπος, στο πεδίο της ρητορικής έντασης στην οποία όμως δεν δίνω και τόσο ιδιαίτερη σημασία.

»Το τελευταίο που χρειαζόμαστε είναι να ανταποκριθούμε σε μία ρητορική έντασης που ίσως είναι μέσα στα σχέδια. Μια συνεχής αντιπαλότητα σε λόγια και μάλιστα σε μία ευαίσθητη περιοχή και σε μία ευαίσθητη εποχή όπου ανθεί ο τουρισμός μας και μας ενδιαφέρουν περισσότερο τα ζητήματα της σταθεροποίησης και της οικονομικής ανάπτυξης της χώρας».

Στο ερώτημα αν πρόκειται για μία παγίδα της Τουρκίας ο κ. Βίτσας απάντησε: «Ναι. Εχουμε και την ψυχραιμία και την αποφασιστικότητα να αντεπεξέλθουμε σε οποιεσδήποτε τέτοιες καταστάσεις».

Παράλληλα, ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Αμυνας πήρε αποστάσεις από τις επιθέσεις κυβερνητικών στελεχών κατά δικαστών λέγοντας, μεταξύ άλλων: «ας αφήσουμε λοιπόν τη λειτουργική ανεξαρτησία της δικαιοσύνης, να λειτουργήσει. Ας μην προσπαθήσουμε να φτιάξουμε μία κόντρα η οποία δεν νομίζω ότι θα βοηθήσει στο τέλος κανέναν».

Πηγή:www.dimokratiki.gr