Μηνιαίος έλεγχος από δανειστές για το πού πάει η δόση - «Ημιτελής συμφωνία» με αστερίσκους για το χρέος
Στο τέλος της φτάνει σήμερα η μεγάλη περιπέτεια της α΄αξιολόγησης του ελληνικού προγράμματος, η οποία ξεκίνησε τον περασμένο Νοέμβριο και, αφού πέρασε και το Πάσχα των Καθολικών και των Ορθοδόξων, ολοκληρώνεται τελικά... του Αγίου Πνεύματος.
Ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας (ESM) συνεδριάζει λίγη ώρα πριν ξεκινήσει το Eurogroup στο Λουξεμβούργο για να επικυρώσει και επισήμως ότι ολοκληρώθηκαν τα προαπαιτούμενα για τη δόση των 10,3 δισ. ευρώ. Θα εγκρίνει το κείμενο Συμμόρφωσης και θα αποφασίσει σε πόσες δόσεις θα έρθουν τα χρήματα στη χώρα.
Θα ανοίγει, όμως, ταυτόχρονα τον δρόμο και για τα επόμενα 45 προαπαιτούμενα που θα τεθούν από τώρα για τον Σεπτέμβριο (μεταφορά του 5% του ΟΤΕ στο Ταμείο Αποκρατικοποιήσεων, ισοδύναμα μέτρα λιτότητας για να «ξεπαγώσουν» τα ειδικά μισθολόγια κλπ) ή και για την δεύτερη αξιολόγηση του Οκτωβρίου (με αλλαγές στα εργασιακά και νέα δημοσιονομικά μέτρα που θα καλύψουν το κόστος για μειώσεις συντάξεων ή άλλα μέτρα που ακυρώθηκαν από τα δικαστήρια) η οποία όμως, αν δεν είχε καθυστερήσει τόσους μήνες η πρώτη, κανονικά θα έπρεπε τώρα να ολοκληρώνεται.
Οι νέοι μεγάλοι κίνδυνοι που διανοίγονται όμως πλέον, όπως διαφαίνεται και από τις προειδοποιήσεις που περιλαμβάνονται στην ενδιάμεση έκθεση που παρέδωσε χθες ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος κύριος Γιάννης Στουρνάρας, είναι:
-να μην αποδώσουν τα αναμενόμενα τα υπερβολικά φοροεισπρακτικά μέτρα των που η κυβέρνηση επέλεξε να λάβει. Μέχρι να ξεκινήσει η δεύτερη αξιολόγηση, τον Οκτώβριο θα έχει φανεί σε σημαντικό βαθμό αν και κατά πόσον θα χρειαστεί να προβλεφθούν και πρόσθετα νέα μέτρα με τον νέο κρατικό προϋπολογισμό, προκειμένου να μην τεθεί σε εφαρμογή ο «κόφτης» μισθών και συντάξεων το 2017.
-να έρθει μεν η δόση για την α΄αξιολόγηση για να πάρει προσωρινά τέλος η ελληνική εκκρεμότητα (ενόψει των κινδύνων του προσφυγικού και του δημοψηφίσματος για το Brexit) αλλά να μείνει «στον αέρα» η συμφωνία του Eurogroup της 24ης Μαΐου για την ελάφρυνση του ελληνικού χρέους. Και αυτό επειδή τα μέτρα που περιλαμβάνει η ανακοίνωση του Eurogroup δεν είναι ούτε εξειδικευμένα, ούτε ποσοτικοποιημένα, ενώ ο διοικητής της ΤτΕ ζητούσε από την κυβέρνηση και τους δανειστές μια πιο αποφασιστική και εμπροσθοβαρή (από τώρα) ρύθμιση του δημοσίου χρέους. Αντιθέτως όμως, οι αποφάσεις μετατίθενται για το 2017 και 2018, σε περιόδους όπου αναμένεται «ομοβροντία» εκλογικών αναμετρήσεων σε χώρες όπως η Γερμανία, η Ολλανδία κλπ, δυσκολεύοντας ενδεχομένως έτσι την λήψη αποφάσεων που έχει ανάγκη η χώρα μας.
Αξιολόγηση κάθε μήνα
Σήμερα πάντως ο ESM θα ανακοινώσει και τον μηχανισμό ελέγχου που θα παρακολουθεί την καταβολή του τμήματος των 3,5 δισ. ευρώ, από τα δάνεια των 10,3 δισ. τα οποία θα δοθούν για εξόφληση υποχρεώσεων του κράτους στους ιδιώτες, νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Και αυτό γιατί, σύμφωνα με την απόφαση του Eurogroup της 9ης Ιουνίου, θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι φτάνουν πράγματι στους δικαιούχους και δεν λιμνάζουν στα κρατικά ταμεία, για να πληρώνει με αυτά μισθούς και συντάξεις. Στην κυβέρνηση θεωρούν ως πιθανότερο σενάριο την καταβολή τους σε 5 μηνιαίες δόσεις των 700 εκατ. ευρώ, αλλά πριν έρθει κάθε μία από αυτές, θα πρέπει να έχουν δοθεί ήδη τουλάχιστον 600 εκατ. από την προηγούμενη για τα χρέη των 7 και πλέον δισ. που έχει αφήσει απλήρωτα το δημόσιο.
Και στην περίπτωση αυτή όμως, υπάρχει κίνδυνος να ελέγχουν οι δανειστές και σε ποιους τελικά θα δίνει τα χρήματα το κράτος. Στην μακρά λίστα των δικαιούχων φιγουράρουν τουλάχιστον 100.000 επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
Με δεδομένη την πίεση όμως να δίνονται κάθε μήνα τόσα πολλά χρήματα σε δικαιούχους, η κυβέρνηση θα πρέπει να στραφεί αρχικά στις πληρωμές πολύ μεγάλων ποσών (εκατοντάδων εκατομμυρίων) σε λίγες και μεγάλες επιχειρήσεις που τις περιμένουν, αρκετές εκ των οποίων είναι ξένες πολυεθνικές. Έτσι θα πρέπει να περιμένουν ίσως καιρό ακόμα οι πιο μικρές επιχειρήσεις που δικαιούντο εξόφλησης και επιστροφών φόρων, για να δουν τι θα περισσέψει και πότε θα το πάρουν, αφού τα 3,5 δισ. που θα έρθουν δεν καλύπτουν τα 7 και πλέον δισ. ευρώ που χρωστά ήδη το δημόσιο.
Επιπλέον, για να έρθουν στη χώρα τα 3,5 δισ. θα πρέπει το ελληνικό δημόσιο να μην δημιουργεί ταυτόχρονα άλλα νέα χρέη. Με δεδομένη την ταμειακή στενότητα, οι τρέχουσες πληρωμές του κράτους θα πρέπει να γίνονται με ό,τι εισπράττει από τις πληρωμές των φόρων. Αυτό οδηγεί σε ένα ανελέητο φοροκυνηγητό με κατασχέσεις και άλλα μέτρα αναγκαστικής είσπραξης, προκειμένου να διασφαλιστεί πως οι αυξήσεις φόρων που επιβλήθηκαν θα μπουν στα κρατικά ταμεία, παρότι και στην κυβέρνηση αναγνωρίζουν πως για μεγάλο ποσοστό των φορολογουμένων, η φοροδοτική τους ικανότητα έχει ήδη εξαντληθεί...
protothema.gr
Εφόσον έχουμε τη συμφωνία στις 24 Μάιου κι όλα εξελιχθούν κατ' ευχήν, τότε θα φύγουν και τα capital controls απάντησε ο διοικητής της ΤτΕ Γιάννης Στουρνάρας σε σχετική ερώτηση στο περιθώριο της εκδήλωσης- ομιλίας του στο Σύνδεσμο Βιομηχανιών Βορείου Ελλάδος
Κληθείς ωστόσο να προσδιορίσει πότε θα μπορούσαν να αρθούν οι περιορισμοί στην κίνηση κεφαλαίων, δήλωσε: «αυτό είναι συνάρτηση της προόδου της ελληνικής οικονομίας. Θα αρθούν όταν αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στην ελληνική οικονομία [...][Το πότε] δεν μπορώ να το πω σήμερα και δεν συνηθίζω να κάνω τέτοιες προβλέψεις. Πάντως εφόσον έχουμε τη συμφωνία, τα πράγματα θα αρχίσουν να εξελίσσονται».
Και στα δάνεια τραπεζών που έχουν τεθεί σε εκκαθάριση εδώ και χρόνια και που θεωρούνται "νεκρά", θα εφαρμοστεί η ενεργητική διαχείριση με τη συνδρομή των εξειδικευμένων funds, γράφει στο ρεπορτάζ της η Νένα Μαλλιάρα που δημοσιεύτηκε στο capital.gr.
Σύμφωνα, λοιπόν, με το ρεπορτάζ: «Το πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση θα είναι η ενοποίηση των επιμέρους εκκαθαρίσεων των προβληματικών τραπεζών που τέθηκαν σε καθεστώς εξυγίανσης από την Τράπεζα της Ελλάδος.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του Capital.gr, μέσα στις επόμενες ημέρες πρόκειται να αναδειχθεί ο πλειοδότης μεταξύ τριών ξένων οίκων, οι οποίοι έχουν υποβάλει ενδιαφέρον για την ενοποίηση των επιμέρους "bad banks" της ΤτΕ, προκειμένου στη συνέχεια να γίνει πολύ πιο "επιθετική" η διαχείριση του προβληματικού ενεργητικού τους. Η συγκεκριμένη διαδικασία θα αφορά όχι τη νομική, αλλά τη λειτουργική ενοποίηση των επιμέρους εκκαθαρίσεων με στόχο τον καλύτερο συντονισμό και την επαγγελματική διαχείρισή τους.
Κατόπιν αυτού, άμεσα υπό ενιαία "ομπρέλα" διαχείρισης θα βρεθούν οι εκκαθαρίσεις 12 τραπεζών, με συνολικό ενεργητικό 9,6 δις. ευρώ. Σύμφωνα με πληροφορίες, από αυτά τα προβληματικά δάνεια μέχρι στιγμής έχουν ανακτηθεί 700 εκατ. ευρώ, ποσό που θα μπορούσε τουλάχιστον να τριπλασιαστεί με μία επαγγελματική διαχείριση. Σημειώνεται ότι ήδη από το 2014 η BlackRock είχε εισηγηθεί στην ΤτΕ την ενοποίηση των επιμέρους εκκαθαρίσεων, όπως επίσης και τη θέσπιση χρονοδιαγραμμάτων και ποσοτικών στόχων, ώστε να επιταχυνθούν οι διαδικασίες και να μεγιστοποιηθεί η ανάκτηση κεφαλαίων από τα προβληματικά στοιχεία ενεργητικού των "κακών" τραπεζών που τα προηγούμενα χρόνια απορροφήθηκαν από άλλες τράπεζες.
Στις ειδικές εκκαθαρίσεις βρίσκεται το "κακό" κομμάτι της Αγροτικής Τράπεζας, του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου, της Proton Bank, της Probank, της First Business Bank, της Πανελλήνιας Τράπεζας, καθώς και των συνεταιριστικών τραπεζών Αχαΐας, Δωδεκανήσου, Δυτικής Μακεδονίας, Εύβοιας, Λαμίας και Λέσβου - Λήμνου. Στον κατάλογο αυτό προστίθεται πλέον και η Συνεταιριστική Τράπεζα Πελοποννήσου, της οποίας οι καταθέσεις θα μεταβιβαστούν στην Εθνική Τράπεζα.
Μέσω ρυθμίσεων και ειδικών διευθετήσεων οι εκκαθαρίσεις είχαν στόχο να εισπράξουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος των ληξιπρόθεσμων οφειλών νοικοκυριών και επιχειρήσεων, καθώς και να ρευστοποιήσουν ακίνητα και άλλες συμμετοχές που περιλαμβάνονταν στα υπό εκκαθάριση στοιχεία ενεργητικού. Τις σχετικές εισπράξεις τις καταβάλλουν στο Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, δηλαδή στην ουσία οι εισπράξεις αυτές αποτελούν έσοδο για το Δημόσιο.
Σημειώνεται ότι τα προηγούμενα χρόνια το ΤΧΣ έχει διαθέσει συνολικά κεφάλαια 14 δισ. ευρώ για την κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού των τραπεζών που τέθηκαν σε εκκαθάριση. Ωστόσο, το χαρτοφυλάκιο δανείων των τραπεζών που διαχειρίζονται οι εκκαθαριστές είναι σημαντικά χαμηλότερο των 14 δισ. ευρώ, καθώς σημαντικό μέρος του χρηματοδοτικού κενού (ειδικά στην Αγροτική και το Τ.Τ.) αφορούσε ζημίες από το PSI».
Η ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών πρέπει να ολοκληρωθεί μέσα στο 2015, προειδοποιεί υψηλόβαθμο στέλεχος της Τραπέζης της Ελλάδος, προκειμένου να αποφευχθεί το «κούρεμα» των καταθέσεων.
Συγκεκριμένα, όπως λένε στελέχη της ΤτΕ, πρώτιστος στόχος όλων τώρα είναι η ανακεφαλαιοποίηση να γίνει εντός του έτους και μέσω του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, όπως και το 2012, και όχι μέσω δανείων από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM).
Ο λόγος είναι, όπως λένε, ότι αν η ανακεφαλαιοποίηση γίνει μεν με κεφάλαια του ESM αλλά μέσω του ΤΧΣ, το κόστος το αναλαμβάνει το Δημόσιο και όχι οι τράπεζες και, άρα, αποκλείεται να υπάρξει «κούρεμα» καταθέσεων. Αυτό δεν είναι απόλυτο ότι θα ισχύσει εάν η ανακεφαλαιοποίηση γίνει απευθείας από τον ESM.
Αν πάλι η ανακεφαλαιοποίηση γίνει από το 2016 και μετά, τότε θα ισχύει η νέα ευρωπαϊκή οδηγία που προβλέπει «κούρεμα» καταθετών και ομολογιούχων και έχει γίνει ήδη νόμος του ελληνικού κράτους.
Αυτό σημαίνει ότι μέχρι τον Οκτώβριο θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί οι ασκήσεις προσομοίωσης σε ακραίες καταστάσεις (stress tests) των ελληνικών τραπεζών, ώστε η ανακεφαλαιοποίησή τους να ολοκληρωθεί εντός του 2015.
Στο συμπέρασμα αυτό φαίνεται να συγκλίνει η διοίκηση της Τραπέζης της Ελλάδος με τους επικεφαλής των θεσμών, όπως διαπιστώθηκε στην πρώτη συνάντηση που είχαν σήμερα το απόγευμα.
Οπως προαναφέρθηκε, η ανακεφαλαιοποίηση επιδιώκεται να γίνει κατά τα πρότυπα του 2012, δηλαδή μέσω του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και όχι απευθείας από τον ΕSM.
Mάλιστα στο πλαίσιο αυτό δεν αποκλείεται να γίνει σε δύο δόσεις εφόσον τον Αύγουστο αποδεσμευτούν κεφάλαια ως προκαταβολή από το τρίτο πρόγραμμα.
Σχολιάζοντας το σενάριο περί δημιουργίας «κακής τράπεζας» (bad bank), πηγή εντός της ΤτΕ είπε ότι αυτό είναι δύσκολο στην παρούσα φάση, αλλά δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να συμβεί μετά την ανακεφαλαιοποίηση.
Υπενθυμίζεται ότι σήμερα ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος είχε συνάντηση με τον διοικητή της ΤτΕ για το ζήτημα της επιλογής, βάσει βιογραφικών, των στελεχών του ΔΣ του υπό σύσταση δημοσιονομικού συμβουλίου που θα ελέγχει την πορεία του προϋπολογισμού και θα συστήνει πρόσθετα μέτρα.
imerisia.gr