Όλα όσα αλλάζουν από το 2020 σε αντικειμενικές αξίες και ΕΝΦΙΑ. Πως θα επιτευχθεί η διεύρυνση της φορολογικής βάσης του ΕΝΦΙΑ κατά 20%. Αλλάζει και ο τρόπος προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων. Συνοικίες της Αθήνας και προάστια όπως Γλυφάδα και Μαρούσι υποψήφιες για… αυξήσεις στις αντικειμενικές αξίες.
Μέσα στους πρώτους μήνες του 2020 θα αλλάξουν οι αντικειμενικές αξίες προς την κατεύθυνση της εξίσωσης με τις εμπορικές. Η δέσμευση αυτή έχει αναληφθεί από την προηγούμενη κυβέρνηση και περιλαμβάνεται στην έκθεση της Κομισιόν που σήμερα δημοσιοποιείται.

Παράλληλα η ελληνική κυβέρνηση, όπως έχουμε γράψει πρόσφατα, προκειμένου να δημιουργήσει χώρο και να προχωρήσει σε μείωση του ΕΝΦΙΑ και το 2020, όπως έχει αφήσει να εννοηθεί τόσο ο πρωθυπουργός, όσο και ο υπουργός Οικονομικών, δεσμεύεται για διεύρυνση της φορολογικής βάσης του ΕΝΦΙΑ κατά 20%, κάτι που θα επιτευχθεί μέσω της ένταξης περίπου 7.000 περιοχών στο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων.

Παράλληλα υπάρχει και μία ιδιαίτερα ανησυχητική εξέλιξη. Στην έκθεση της Κομισιόν αναφέρεται και σε μία από τις διατάξεις που θα περιλαμβάνονται στο φορολογικό νομοσχέδιο που θα κατατεθεί το προσεχές διάστημα στη Βουλή. Συγκεκριμένα, η Κομισιόν προειδοποιεί ότι η αναστολή του ΦΠΑ για τρία χρόνια «διακινδυνεύει να αυξήσει το μερίδιο της μαύρης οικονομίας και τίθεται υπό διερεύνηση σε σχέση με τη συμβατότητά του με το κοινοτικό δίκαιο».

Αναπροσαρμογή αξιών
Η αλλαγή των αντικειμενικών αξιών στοχεύει αφενός στο κλείσιμο της ψαλίδας με τις εμπορικές, αλλά η κυβέρνηση σχεδιάζει να προχωρήσει και σε αλλαγή του τρόπου προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων. Μάλιστα σχετική διάταξη αναμένεται να κατατεθεί στο φορολογικό νομοσχέδιο.

Επί της ουσίας η ένταξη περίπου 7.000 περιοχών στο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων υπολογίζεται να αποφέρουν έσοδα ύψους 400-500 εκατ. ευρώ, ποσό το οποίο είναι απολύτως ρεαλιστικό αναφέρουν πηγές του υπουργείου Οικονομικών. Είναι ενδεικτικό ότι βίλα 550 τ.μ. στη Μύκονο πωλείται 3,5 εκατομμύρια ευρώ, ενώ ο ΕΝΦΙΑ είναι μόλις 1.010 ευρώ ετησίως.

Τα επιπλέον έσοδα που θα προκύψουν από τις νέες εντάξεις θα χρησιμοποιηθούν για να περιορισθούν οι επιβαρύνσεις:

Στις κληρονομιές και γονικές παροχές. Θα εξεταστεί η αύξηση του αφορολόγητου ορίου στη σχετική κλίμακα το οποίο σήμερα ανέρχεται στα 150.000 ευρώ ή διαφορετικά η μείωση των συντελεστών της κλίμακας.
Στην κλίμακα του συμπληρωματικού φόρου του ΕΝΦΙΑ. Εξετάζονται παρεμβάσεις στην κλίμακα με αύξηση του αφορολόγητου και μείωση των συντελεστών.
Στην κλίμακα του ΕΝΦΙΑ. Η αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών θα οδηγήσει σε ορισμένες περιπτώσεις στην αύξηση του ΕΝΦΙΑ. Προκειμένου να μη χαθεί η φετινή μείωση του ΕΝΦΙΑ κατά 22% μεσοσταθμικά, θα γίνουν οι απαραίτητες τροποποιήσεις έτσι ο φόρος του 2020 να παραμείνει στα ίδια τουλάχιστον επίπεδα με το 2019.
Η αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών στοχεύει στο κλείσιμο της ψαλίδας μεταξύ των εμπορικών και αντικειμενικών αξιών. Με βάση τα σημερινά δεδομένα υποψήφιες για αυξήσεις είναι οι συνοικίες του κέντρου της Αθήνας όπως τα Εξάρχεια, η Κυψέλη, οι Αμπελόκηποι, τα Ιλίσια, το Παγκράτι και η Ευελπίδων.

Αυξήσεις επίσης αναμένονται και σε αρκετά προάστια όπως το Μαρούσι, το Ελληνικό, το Χαλάνδρι, η Γλυφάδα. Εκτός από τις ανωτέρω περιοχές αναπροσαρμογές προς τα πάνω αναμένονται και σε πολλές από τις 4.132 περιοχές της χώρας, όπου η προηγούμενη κυβέρνηση αποφάσισε τον περασμένο Ιούνιο να κρατήσει τις τιμές στα ίδια επίπεδα προκειμένου να μην υπάρξουν επιβαρύνσεις στον ΕΝΦΙΑ.

Μεγάλες αποκλίσεις καταγράφονται και στα ακριβότερα προάστια της Αττικής. Στο Παλαιό Ψυχικό, παρά τη μείωση που έγινε, η απόκλιση παραμένει σχεδόν στο 30%, στην Εκάλη στο 37% και στη Φιλοθέη στο 43,5%. Η εικόνα αυτή αποτυπώνει την πτώση των αξιών στις συγκεκριμένες περιοχές, ακριβώς ως αποτέλεσμα της υπερφορολόγησής τους και ασφαλώς και των υπόλοιπων παραγόντων που έπληξαν την αγορά ακινήτων κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας (ύφεση στην οικονομία, υψηλή ανεργία, έλλειψη χρηματοδότησης και μείωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών).

Πηγές του υπουργείου Οικονομικών αναφέρουν ότι ο σχεδιασμός προβλέπει και αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού των αξιών καθώς παρατηρούνται σημαντικές στρεβλώσεις. Για παράδειγμα άλλη τιμή εφαρμόζεται για την επιβολή του ΕΝΦΙΑ και άλλη για τον υπολογισμό του φόρου μεταβίβασης, δηλαδή ένα ακίνητο φορολογείται διαφορετικά αν πρόκειται να πουληθεί και διαφορετικά αν παραμένει στην κατοχή του ιδιοκτήτη του.

Το Συμβούλιο της Επικρατείας με αποφάσεις του ακύρωσε τις αντικειμενικές αξίες του περασμένου έτους, σε 12 περιοχές της χώρας και συγκεκριμένα σε Ζώνη των Αθηνών και συγκεκριμένα στην περιοχή της Πλάκας, στις Α΄, Β΄, Γ΄, Δ΄ και ΣΤ΄ Ζώνες του Δήμου Φιλοθέης-Ψυχικού, στην Ε΄ Ζώνη Εκάλης, στις Α΄ Ζώνη Αγίας Βαρβάρας και στην Α΄ Ζώνη Αετοφωλιάς Δήμου Τήνου και στην Ζώνη της Λιλαίας του Δήμου Δελφών.

Αναλυτικότερα, η μείζονα 7μελής σύνθεσης Β΄ Τμήματος του ΣτΕ με πρόεδρο την αντιπρόεδρο Μαίρη Σάρπ και εισηγητή τον πάρεδρο Ιωάννη Δημητρακόπουλο, με τις υπ΄ αριθμ. 1865-1870, 1872-1876 και 1879/2019 αποφάσεις του έκρινε παράνομο τον καθορισμό τιμών ζώνης κατά το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων, που έγινε από το υπουργείο Οικονομικών το περασμένο έτος, λόγω πλημμελούς διαδικασίας κατά τον καθορισμό τους και για το λόγο αυτό έκανε δεκτές τις αιτήσεις ακυρώσεως ιδιοκτητών ακινήτων 12 περιοχών της χώρας.

Πάντως, οι αποφάσεις αυτές του ΣτΕ, δεν έχουν αναδρομική ισχύ, δηλαδή το αποτέλεσμα τους δεν ανατρέχει από την ημέρα ισχύος της σχετικής υπουργικής απόφασης, αλλά ισχύει από την ημέρα δημοσίευσης των δικαστικών αποφάσεων.

Και αυτό γιατί το ΣτΕ, όπως υπογραμμίζει, αφενός στάθμισε τα συμφέροντα των διαδίκων, αποδίδοντας μείζονα βαρύτητα στο επιτακτικό δημόσιο συμφέρον, που καθίσταται ακόμα εντονότερο υπό τις παρούσες δημοσιονομικές συνθήκες και αφετέρου προς αποτροπή του κινδύνου διαταραχής των φορολογικών εσόδων του κράτους και των Δήμων.

Συγκεκριμένα, οι σύμβουλοι Επικρατείας ακύρωσαν την υπ’ αριθμ. ΠΟΛ. 1113/12.6.2018 απόφαση της υφυπουργού Οικονομικών κατά το μέρος εκείνο με το οποίο ορίστηκαν οι τιμές εκκίνησης του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων σε 12 Ζώνες.

Όπως είναι γνωστό, ο καθορισμός των αντικειμενικών αξιών με την επίμαχη υπουργική απόφαση έγινε σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 46 του νόμου 4509/2017, βασικό στοιχείο του οποίου είναι η σύνταξη και η υποβολή σχετικών εισηγήσεων/εκτιμήσεων από ιδιώτες, δηλαδή, από πιστοποιημένους εκτιμητές, εγγεγραμμένους στο Μητρώο Πιστοποιημένων Εκτιμητών.

Το ΣτΕ, μεταξύ των άλλων, έκρινε, ότι ο προσδιορισμός των τιμών εκκίνησης πρέπει να διενεργείται με βάση ενιαία (για το σύνολο των περιοχών που έχουν ενταχθεί στο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού), διαφανή, αρκούντως ορισμένη, πρόσφορη και επιστημονικά άρτια μεθοδολογία, ώστε να παρέχονται στους βαρυνόμενους επαρκή εχέγγυα ορθού καθορισμού της φορολογούμενης αξίας των ακινήτων τους και να τηρείται από τα αρμόδια όργανα της διοίκησης το ίσο μέτρο (γνωμοδοτικής και αποφασιστικής) κρίσης,

Ακόμη, το ΣτΕ, διευκρινίζει ότι κατά την διαδικασία προσδιορισμού των τιμών εκκίνησης δεν αποκλείεται η ανάθεση καθηκόντων συλλογής, επεξεργασίας και εκτίμησης στοιχείων της αγοράς (όπως είναι για αγοραπωλησίες και μισθώσεις ακινήτων) σε ιδιώτες (φυσικά πρόσωπα ή Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου), τα οποία διαθέτουν αποδεδειγμένα τα αναγκαία προς τούτο προσόντα και την κατάλληλη εξειδίκευση και εμπειρογνωμοσύνη.

Μάλιστα, σημειώνουν οι σύμβουλοι Επικρατείας, ότι η οριζόμενη από τον κανονιστικό νομοθέτη μεθοδολογία πρέπει να είναι διαφανής, δηλαδή, αφενός, να είναι ευχερώς προσβάσιμη στους ενδιαφερόμενους και, αφετέρου, «ο τρόπος λειτουργίας της να γίνεται κατανοητός στους εφαρμοστές της, και παράλληλα να ορίζει κατά τρόπο αρκούντως ειδικό και σαφή όλα τα ουσιώδη στοιχεία της επιτέλεσης του αντίστοιχου έργου, ιδίως, δε, τα δεδομένα που πρέπει (ή/και είναι σκόπιμο) να συλλεγούν και να ληφθούν υπόψη, τον τρόπο ανάλυσης, επεξεργασίας και αξιολόγησής τους, τις συναφώς εφαρμοστέες προσεγγίσεις, μεθόδους και τεχνικές, τα κριτήρια επιλογής της προσφορότερης ή των προσφορότερων εξ αυτών».

Με αφορμή την έκδοση των αποφάσεων αυτών, ο εκ των πληρεξουσίων δικηγόρων των προσφευγόντων στο ΣτΕ, Νικόλαος Καραμέτος ,δήλωσε:

«Για πολλοστή φορά η φορολογική διοίκηση αποτυγχάνει να καθορίσει τις τιμές ζώνης των ακινήτων κατά τρόπο διαφανή, σαφή και μεθοδολογικά άρτιο, και επιβάλει φορολογικές υποχρεώσεις με βάση αυθαίρετα κριτήρια και διαδικασίες, χωρίς να τηρείται η βασική αρχή της επιβολής φορολογικών βαρών επί πραγματικών και όχι επί πλασματικών αξιών.

Σε εφαρμογή των αποφάσεων αυτών υποχρεούται το υπουργείο Οικονομικών να επανακαθορίσει τις τιμές ζώνης που ακυρώθηκαν και αφορούν σε 12 περιοχές της Ελλάδας, κατά τρόπο μεθοδολογικά άρτιο.

Ο λόγος της ακύρωσης όμως ανάγεται σε γενικότερο ζήτημα πλημμέλειας της επιλεγείσας διαδικασίας και παραβίασης των κριτηρίων που έχει κατά το παρελθόν καθορίσει το ΣτΕ για το νόμιμο καθορισμό των αντικειμενικών αξιών των ακινήτων, καθιστώντας ουσιαστικά παράνομο τον καθορισμό τιμών για το σύνολο των ζωνών ανά την Ελλάδα.

Ως εκ τούτου, ανοίγει ο δρόμος για την δικαστική αμφισβήτηση των αξιών των ακινήτων και της επιβολής φορολογικών βαρών και για τις υπόλοιπες περιοχές της Επικράτειας».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ριζικές αλλαγές στο σύστημα προσδιορισμού των αντικειμενικών τιμών των ακινήτων, οι οποίες χρησιμοποιούνται ως βάσεις για τον καθορισμό των φορολογητέων αξιών τους, αποφάσισε το υπουργείο Οικονομικών. Στόχος είναι οι φορολογητέες αξίες των ακινήτων να αποτυπώνουν με όσο δυνατό μεγαλύτερη προσέγγιση τις πραγματικές τιμές της κτηματαγοράς.

Ταυτόχρονα, το υπουργείο σχεδιάζει να επεκτείνει το νέο αναμορφωμένο σύστημα προσδιορισμού των αντικειμενικών τιμών σε όλες τις περιοχές της χώρας που είναι ενταγμένες σε σχέδια πόλεων, καθώς επίσης και να τροποποιήσει το σύστημα προσδιορισμού των αξιών για τα εκτός σχεδίων πόλεων κτίσματα και γήπεδα (αγροτεμάχια, αγρούς κ.λπ.).

Από τις αλλαγές στο σύστημα προσδιορισμού των αντικειμενικών τιμών αναμένεται να προκύψουν σημαντικές μεταβολές σε 21 συνολικά φόρους, τέλη και άλλες επιβαρύνσεις που επιβάλλονται επί των ακινήτων.

«Πρεμιέρα»

Οι αλλαγές στον τρόπο καθορισμού των φορολογητέων αξιών των ακινήτων συζητήθηκαν χθες, παρουσία του υπουργού Οικονομικών Χρήστου Σταϊκούρα, στην πρώτη συνεδρίαση της συσταθείσας για τον σκοπό αυτό Ομάδας Εργασίας. Η συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε υπό την προεδρία του γενικού γραμματέα Οικονομικής Πολιτικής Χρήστου Τριαντόπουλου.

Σύμφωνα με τα όσα ανακοινώθηκαν από το υπουργείο μετά την πρώτη συνεδρίαση της Ομάδας Εργασίας, το όλο μεταρρυθμιστικό εγχείρημα θα περιλαμβάνει τις ακόλουθες επιμέρους δράσεις:

* Εκσυγχρονισμό του συστήματος προσδιορισμού αντικειμενικών αξιών των ακινήτων μέσα από τη χρήση νέων τεχνολογιών.

* Τυποποίηση, με βάση τα ευρωπαϊκά εκτιμητικά πρότυπα, της διαδικασίας εκτιμήσεων από τους ιδιώτες εκτιμητές.

* Προώθηση της ψηφιοποίησης της διαδικασίας προσδιορισμού των αντικειμενικών αξιών ώστε να αυτοματοποιηθεί η εν λόγω διαδικασία κατά τα επόμενα χρόνια.

* Επέκταση του συστήματος προσδιορισμού αντικειμενικών αξιών ακινήτων σε όλες τις περιοχές εντός σχεδίων πόλεων για να μην υπάρχουν κενά. Σύμφωνα με πηγές από το υπουργείο Οικονομικών, περίπου 7.000 περιοχές, σε όλη τη χώρα, παραμένουν μέχρι σήμερα εκτός αντικειμενικού συστήματος.

* Δικαιότερη αντιμετώπιση των ακινήτων που βρίσκονται, σε όλη την επικράτεια, εκτός σχεδίου, και

* Προώθηση όλων των αναγκαίων νομοθετικών αλλαγών και διατάξεων, ώστε να καταστεί το περιβάλλον της φορολογίας της ακίνητης περιουσίας οικονομικά πιο αποτελεσματικό και, κυρίως, κοινωνικά πιο δίκαιο.

Το σχέδιο

Στόχος των αλλαγών στο σύστημα προσδιορισμού των αντικειμενικών τιμών είναι οι τελικές φορολογητέες αξίες των ακινήτων να διαμορφώνονται πολύ κοντά στα επίπεδα των πραγματικών τιμών τους, δηλαδή να μην υπάρχουν παρά ελάχιστες θετικές ή αρνητικές αποκλίσεις μεταξύ φορολογητέων και πραγματικών τιμών. Ως εκ τούτου, από τις αλλαγές στο σύστημα των αντικειμενικών τιμών αναμένεται να προκύψουν:

1 Αυξήσεις στις φορολογητέες αξίες των ακινήτων σε όσες περιοχές της χώρας οι πραγματικές τιμές κινήθηκαν ανοδικά τα τελευταία χρόνια και ιδίως σε περιοχές μεγάλων αστικών κέντρων, σε τουριστικές περιοχές της ηπειρωτικής χώρας και σε κοσμοπολίτικα νησιά με μεγάλη τουριστική κίνηση, όπου έχει προσλάβει τεράστιες διαστάσεις και το φαινόμενο των βραχυχρόνιων μισθώσεων μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας Airbnb και άλλων ηλεκτρονικών πλατφορμών.

2 Αυξήσεις στις φορολογητέες αξίες των ακινήτων σε πολλές «λαϊκές» περιοχές, όπου οι πραγματικές τιμές εξακολουθούν να βρίσκονται σε υψηλότερα επίπεδα από τις αντικειμενικές.

3 Μειώσεις στις φορολογητέες αξίες σε άλλες περιοχές όπου τα τελευταία χρόνια παρατηρήθηκε το φαινόμενο οι πραγματικές τιμές να υποχωρήσουν σημαντικά και να βρεθούν σε επίπεδα πολύ χαμηλότερα από αυτά τα οποία διαμορφώνονται με βάση τις αντικειμενικές τιμές.

4 Αυξήσεις στις φορολογητέες αξίες των ακινήτων, τα οποία βρίσκονται στις 7.000 περιοχές όπου σήμερα δεν ισχύει το σύστημα των ζωνών των αντικειμενικών τιμών. Οι τιμές που λαμβάνει σήμερα υπόψη της η εφορία για τον προσδιορισμό της φορολογητέας αξίας των ακινήτων που βρίσκονται εκτός αντικειμενικού συστήματος είναι ιδιαίτερα χαμηλές σε σχέση με ό,τι ισχύει για τα ακίνητα που βρίσκονται εντός αντικειμενικού συστήματος. Η αξία των κτισμάτων που βρίσκονται εκτός αντικειμενικού συστήματος δεν υπολογίζεται με βάση την τιμή ζώνης που εφαρμόζεται στις περισσότερες περιοχές της χώρας, αλλά με βάση ένα σύστημα κατά το οποίο λαμβάνονται υπόψη τιμές αφετηρίας κόστους ανά είδος κτιρίου. Το σύστημα αυτό οδηγεί σε πολύ χαμηλότερη τιμή από την αντίστοιχη αντικειμενική τιμή που ισχύει στα όρια του ίδιου δήμου.

Η λίστα

Ολες οι παραπάνω αλλαγές στο σύστημα προσδιορισμού των αντικειμενικών τιμών και οι μεταβολές στις φορολογητέες αξίες αναμένεται να προκαλέσουν, αντίστοιχα, μεταβολές σε 21 φόρους και τέλη που επιβάλλονται στην απόκτηση και τη χρήση ακινήτων. Οι φόροι αυτοί είναι:

1 Ο κύριος Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ).

2 Ο συμπληρωματικός ΕΝΦΙΑ φυσικών προσώπων, ο οποίος επιβάλλεται επί του αθροίσματος των φορολογητέων αξιών των κτισμάτων και των εντός σχεδίων πόλεων εδαφικών εκτάσεων που κατέχει κάθε φυσικό πρόσωπο, εφόσον το άθροισμα αυτό υπερβαίνει τις 250.000 ευρώ.

3 Ο φόρος μεταβίβασης ακινήτων (ΦΜΑ), ο οποίος υπολογίζεται με 3% επί της αντικειμενικής αξίας κάθε πωλούμενου ακινήτου και επιβαρύνει τον αγοραστή. Από το φόρο αυτόν απαλλάσσεται η αγορά πρώτης κατοικίας αντικειμενικής αξίας:

– έως 200.000 ευρώ εφόσον πραγματοποιείται από άγαμο,
– έως 250.000 ευρώ εφόσον πραγματοποιείται από έγγαμους ή συνάψαντες σύμφωνο συμβίωσης. Για κάθε εξαρτώμενο τέκνο μέχρι τα δύο τα παραπάνω όρια προσαυξάνονται κατά 25.000 ευρώ. Για κάθε επιπλέον τέκνο πέραν του δευτέρου προσαυξάνονται περαιτέρω κατά 30.000 ευρώ.

4 Ο ΦΠΑ 24% που επιβάλλεται στις πωλήσεις νεόδμητων κτισμάτων που δεν αποτελούν πρώτη κατοικία.

5 Ο φόρος χρησικτησίας κτισμάτων.

6 Ο φόρος ανταλλαγής-συνένωσης οικοπέδων.

7 Ο φόρος διανομής ακινήτων.

8 Το Τέλος Ακίνητης Περιουσίας (ΤΑΠ), που επιβάλλεται υπέρ των δήμων μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος και υπολογίζεται με συντελεστές κλιμακούμενους από 0,25‰ έως 0,35‰ επί των αντικειμενικών τιμών ζώνης των ηλεκτροδοτούμενων κτισμάτων.

9 Ο δημοτικός φόρος που επιβαρύνει τις μεταβιβάσεις ακινήτων (υπολογίζεται με ποσοστό επί του φόρου μεταβίβασης).

10 Τα τέλη υπέρ Ταμείου Νομικών που επιβαρύνουν τα μεταβιβαστικά συμβόλαια.
11 Το πρόσθετο τέλος μεταγραφής συμβολαίων.

12 Ο φόρος δωρεάς ακινήτων.

13 Ο φόρος γονικής παροχής ακινήτων.

14 Ο φόρος κληρονομιάς ακινήτων.

15 Το τέλος εγγραφής ακινήτων στο Κτηματολόγιο.

16 Τα πολεοδομικά πρόστιμα διατήρησης αυθαιρέτων κτισμάτων.

17 Τα πολεοδομικά πρόστιμα κατασκευής νέων αυθαιρέτων.

18 Οι εισφορές σε γη και χρήμα για την ένταξη ακινήτων στα σχέδια πόλεων.

19 Ο ειδικός φόρος ακινήτων 15% που επιβάλλεται στις υπεράκτιες εταιρίες ακινήτων.

20 Ο φόρος επί των τεκμαρτών εισοδημάτων τα οποία προσδιορίζονται βάσει των τεκμηρίων διαβίωσης των κατοικιών των φυσικών προσώπων.

21 Ο φόρος επί του τεκμαρτού εισοδήματος από ιδιοχρησιμοποίηση επαγγελματικής στέγης και από δωρεάν παραχώρηση κατοικίας. Το τεκμαρτό αυτό εισόδημα προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό ενός συντελεστή 3% με την αντικειμενική αξία του ακινήτου.

Από την έντυπη έκδοση

https://www.eleftherostypos.gr

Στην ουσία μειώνονται οι δικαιούχοι και οι προσδοκίες για κούρεμα δανείου από τις τράπεζες, όπου οι εμπορικές τιμές είναι υψηλότερες από τις αντικειμενικές
Με βάση τις εμπορικές τιμές θα διαμορφωθούν τα όρια για το νέο πλαίσιο προστασίας της πρώτης κατοικίας που θα διαδεχθεί τον νόμο Κατσέλη-Σταθάκη, μειώνοντας θεωρητικά τους δικαιούχους και τις προσδοκίες για κούρεμα δανείου από τις τράπεζες, όπου οι εμπορικές τιμές εντοπίστηκαν ότι είναι ακόμη υψηλότερες από τις αντικειμενικές.

Αυτό τόνιζε χθες κυβερνητικός αξιωματούχος που συμμετείχε στη διυπουργική σύσκεψη συντονισμού που έγινε στο υπουργείο Οικονομικών εν όψει της δεύτερης αξιολόγησης σε καθεστώς ενισχυμένης εποπτείας που ξεκινά τη Δευτέρα σε επίπεδο ηγεσίας των ομάδων των θεσμών στην Αθήνα.

Ο υπολογισμός του νέου ορίου κάλυψης της πρώτης κατοικίας με βάση τις εμπορικές τιμές σε άλλες περιπτώσεις ευνοεί και σε άλλες όχι. Δεδομένο ότι οι δικαιούχοι θα είναι σίγουρα λιγότεροι, αφού το όριο κάλυψης σε όρους αντικειμενικής αξίας για πρώτη κατοικία θα πρέπει να αναμένεται ότι θα μειωθεί από τα 130.000 (για τον άγαμο) έως 280.000 ευρώ (για οικογένεια με τρία παιδιά) σε σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα.

Το δεύτερο «κούρεμα» του αριθμού των δικαιούχων έρχεται με τη θέσπιση ως βάσης υπολογισμού των εμπορικών αξιών. Ως γνωστόν το 2018 η αύξηση των αντικειμενικών αξιών σε περίπου 3.750 περιοχές της χώρας (όπου περιλαμβάνονται και πολλές λαϊκές περιοχές) ήρθε ως πρώτο βήμα της προσαρμογής τους με τις εμπορικές αξίες που πρότειναν ιδιώτες εκτιμητές το περασμένο καλοκαίρι.

Οι αντικειμενικές τιμές θα βρίσκονται σε φάση προσαρμογής στις εμπορικές έως και το 2020, αφού με βάση τη συμφωνία με τους θεσμούς το υπόλοιπο της αύξησης μέχρι και την πλήρη προσαρμογή αντικειμενικών και εμπορικών τιμών θα έρθει κατά 50% το 2019 και άλλο 50% το 2020. Αρα για το 2019 κάποιος που θα βρεθεί στην ανάγκη να απευθυνθεί στις αρχές για προστασία της πρώτης κατοικίας μπορεί να βρίσκεται εντός του ορίου προστασίας σε όρους αντικειμενικής τιμής αλλά εκτός σε όρους εμπορικής αξίας που θα είναι υψηλότερη.
Ειδικότερα σε περίπου 3.750 περιοχές της χώρας όπου οι εμπορικές τιμές προτάθηκε από τους ιδιώτες εκτιμητές να είναι αυξημένες ως και 30% και ανάλογα με το όριο κάλυψης της πρώτης κατοικίας που θα συμφωνηθεί με τους θεσμούς και τις τράπεζες κάποιοι ενδιαφερόμενοι μπορούν να τεθούν εκτός του πλέγματος προστασίας.

Από την άλλη σε 8.750 περιοχές όπου οι εμπορικές τιμές που πρότειναν οι ιδιώτες είναι μικρότερες μπορεί το νέο όριο προστασίας της πρώτης κατοικίας να αφορά περισσότερους, αφού σε αυτές τις περιοχές ως το 2020 οι αντικειμενικές αξίες θα είναι υψηλότερες από τις εμπορικές μέχρι και την πλήρη εξίσωσή τους.

Κατά πάσα πιθανότητα η χρήση της εμπορικής τιμής θα παίξει ρόλο και στις απομειώσεις του κεφαλαίου των κόκκινων δανείων που θα υποχρεωθούν οι τράπεζες να κάνουν στο πλαίσιο του τριμερούς συμβιβασμού (τράπεζα, κράτος, δανειολήπτης) που θα προβλέπει το διάδοχο καθεστώς του νόμου Κατσέλη – Σταθάκη. Ως γνωστόν ο όρος που έχουν θέσει οι τράπεζες και έχει γίνει αποδεκτός είναι ότι το κούρεμα θα γίνεται μόνο αν η αξία του υποθηκευμένου ακινήτου – εν προκειμένω η εμπορική αξία – είναι μικρότερη από το ύψος του δανείου.

Χάνεται η προθεσμία για τους γενικούς γραμματείς
Κατά τη σύσκεψη στην οποία συμμετείχαν ο υπ. Οικονομικών κ. Ευκλείδης Τσακαλώτος, η υπ. Εργασίας κ. Εφη Αχτσιόγλου, ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ κ. Δημήτρης Λιάκος, ο υπ. Δικαιοσύνης Μιχάλης Καλογήρου και η υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης κ. Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου συζητήθηκαν και οι αλλαγές στο Δημόσιο. Σύμφωνα με αρμόδιο στέλεχος του υπουργείου Διοικητικής Μεταρρύθμισης, φαίνεται ότι ένα ακόμη πρόβλημα της διαπραγμάτευσης των επόμενων ημερών θα είναι και μια νέα καθυστέρηση στην τοποθέτηση ανεξάρτητων γενικών γραμματέων.

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, λόγω φόρτου εργασίας του ΑΣΕΠ δεν θα προλάβουν να ολοκληρωθούν οι διαγωνισμοί και οι διορισμοί ανεξάρτητων γενικών γραμματέων ως τα τέλη Μαρτίου που ήταν η προθεσμία που είχε δοθεί κατά την πρώτη αξιολόγηση μετά τα μνημόνια. Προβλήματα και καθυστερήσεις εντοπίστηκαν και στις υποχρεώσεις για την επιτάχυνση της απονομής δικαιοσύνης όπου η ψηφιοποίηση των δικαστηρίων έχει καθυστερήσει. Οι συναντήσεις με τους θεσμούς θα ξεκινήσουν ουσιαστικά την Τρίτη, αφού τη Δευτέρα ο υπουργός Οικονομικών κ. Ευκλείδης Τσακαλώτος θα πρέπει να είναι παρών στο πρώτο Eurgroup του χρόνου στις Βρυξέλλες.

Από την έντυπη έκδοση του Ελεύθερου Τύπου

Δεκαεπτά φόροι, τέλη και λοιπές επιβαρύνσεις που επιβάλλονται στην απόκτηση και την κατοχή ακίνητης περιουσίας αλλάζουν σε 46 μέρες από σήμερα, σε χιλιάδες περιοχές της χώρας. Ο λόγος είναι ότι από την 1η Ιανουαρίου 2019 θα τεθούν σε ισχύ οι νέες αντικειμενικές τιμές ακινήτων, οι οποίες προέκυψαν από την «αναπροσαρμογή» της 12ης Ιουνίου 2018.

Οσοι φορολογούμενοι επιθυμούν να αποκτήσουν ακίνητα σε περιοχές στις οποίες οι νέες τιμές θα είναι αυξημένες από την 1η-1-2019 έχουν, συνεπώς ένα χρονικό περιθώριο 46 ημερών να προχωρήσουν στη σύναψη των μεταβιβαστικών συμβολαίων ώστε να γλιτώσουν από την πληρωμή των πρόσθετων επιβαρύνσεων που θα προκαλέσει η εφαρμογή των νέων τιμών.
Από την 1η-1-2019 όλοι οι φόροι και οι λοιπές επιβαρύνσεις στα ακίνητα θα προσδιορίζονται με βάση τις νέες αναπροσαρμοσμένες τιμές.

«Ακτινογραφία»
Σύμφωνα με τα στοιχεία των αρμόδιων υπηρεσιών του υπουργείου Οικονομικών, οι αντικειμενικές τιμές καλύπτουν 10.216 «ζώνες» σε όλη την Ελλάδα. Από τις «ζώνες» αυτές:
* στο 37%, δηλαδή σε 3.792 ζώνες, οι νέες τιμές είναι αυξημένες σε σύγκριση με τις ισχύουσες
* στο 21%, δηλαδή σε 2.122 ζώνες, οι τιμές θα είναι μειωμένες σε σύγκριση με τις ισχύουσες
* στο 42%, δηλαδή σε 4.302 ζώνες, οι τιμές έμειναν αμετάβλητες.

Πότε συμφέρει…
Ουσιαστικά, οι αντικειμενικές τιμές θα αλλάξουν, από την 1η-1-2019, στο 58% των ζωνών όλης της χώρας, δηλαδή στην πλειονότητα των περιοχών όπου εφαρμόζεται το σύστημα του αντικειμενικού προσδιορισμού των φορολογητέων αξιών των ακινήτων.
Δεδομένου ότι οι φόροι και οι λοιπές επιβαρύνσεις στις μεταβιβάσεις ακινήτων εξακολουθούν να υπολογίζονται με βάση τις αντικειμενικές τιμές:

– Σε όποιες περιοχές οι αντικειμενικές τιμές αναμένεται να αυξηθούν, οι φορολογούμενοι που ενδιαφέρονται να αγοράσουν ακίνητα θα πρέπει να ολοκληρώσουν πριν από τη λήξη του τρέχοντος έτους (εντός 46 ημερών) τη σύναψη των μεταβιβαστικών συμβολαίων.

– Αντιθέτως, σε όποιες περιοχές οι αντικειμενικές τιμές θα μειωθούν, οι υποψήφιοι αγοραστές θα είναι καλό να περιμένουν να έλθει το νέο έτος για να προχωρήσουν στη σύναψη των συμβολαίων.

Συμπαρασύρονται…
Αναλυτικά, από τη μεταβολή των αντικειμενικών τιμών ζώνης θα επηρεαστούν από την 1η-1-2019 οι ακόλουθες κατηγορίες φόρων και λοιπών επιβαρύνσεων στην ακίνητη περιουσία:

1 Ο φόρος μεταβίβασης ακινήτων (ΦΜΑ), ο οποίος υπολογίζεται με 3% επί της αντικειμενικής αξίας κάθε πωλούμενου ακινήτου και επιβαρύνει τον αγοραστή. Από το φόρο αυτό απαλλάσσεται η αγορά πρώτης κατοικίας αντικειμενικής αξίας:
– έως 200.000 ευρώ εφόσον πραγματοποιείται από άγαμο
– έως 250.000 ευρώ εφόσον πραγματοποιείται από έγγαμους που δεν βαρύνονται με τέκνα. Για κάθε εξαρτώμενο τέκνο μέχρι τα δύο τα παραπάνω όρια απαλλαγής προσαυξάνονται κατά 25.000 ευρώ. Για κάθε επιπλέον τέκνο πέραν του δευτέρου τα όρια προσαυξάνονται περαιτέρω κατά 30.000 ευρώ.

2 Ο ΦΠΑ 24% που επιβάλλεται στις πωλήσεις νεόδμητων κτισμάτων που δεν αποτελούν πρώτη κατοικία. Υπολογίζεται με βάση τις αντικειμενικές αξίες των ακινήτων.

3 Ο φόρος χρησικτησίας κτισμάτων, που υπολογίζεται με 3% επί των αντικειμενικών αξιών.

4 Ο φόρος ανταλλαγής – συνένωσης οικοπέδων.

5 Ο φόρος διανομής ακινήτων.

6 Το Τέλος Ακίνητης Περιουσίας (ΤΑΠ), που επιβάλλεται υπέρ των δήμων μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος και υπολογίζεται με συντελεστές από 0,25‰ -0,35‰ επί των αντικειμενικών τιμών ζώνης των ηλεκτροδοτούμενων κτισμάτων.

Ολόκληρο το ρεπορτάζ στην έντυπη έκδοση του Ελεύθερου Τύπου